İçeriğe geç

İmar planı - tanım

İmar planı, bir bölgede yapılaşma, yol, yeşil alan gibi arazi kullanımını belirleyen plandır. Parselde ne yapılabileceği bu plana göre belirlenir. Parselin kenarlarında bırakılacak boşluk, yani çekme mesafesi de plan hükümleriyle belirlenir.

Bu sayfadaki tanım genel bilgi içindir; hukuki veya mali tavsiye değildir.

Örnek

Çevre haberi: Bölgede yeni yapılaşma olacağını duyan müşteri, parselin yanındaki alanın ne olacağını sorar. Danışman planda o alana ayrılan kullanımı harita üzerinde birlikte okur ve plan dışındaki söylentileri aktarmaz.

Sık yapılan hatalar

  • Plan notunu okumadan bölgede ne yapılacağını söylemek.
  • Eski plan çıktısını güncelmiş gibi kullanmak.

İmar planı, arsanın alabileceği geleceği çizer

Müşteri arsa alırken önce "ne yapılır?" diye sorar. Cevabın büyük bölümü imar planındadır. Parselde ne yapılabileceği bu plana göre belirlenir; yani tapuda ne yazdığı kadar planın ne dediği de belirleyicidir.

Plan, bir parsel için değil bölge için hazırlanır. Parselin yanındaki yol ya da yeşil alan kararı, parselin geleceğini de etkiler. Bu nedenle planı yalnız parsel düzeyinde değil, çevresiyle birlikte okumak gerekir.

Planda neye bakılır

Önce parselin plandaki kullanım türüne bakılır: konut, ticaret ya da başka bir kullanım. Sonra yapılaşma koşullarına bakılır: TAKS, KAKS ve çekme mesafesi gibi ölçütler. Çevredeki yol ve yeşil alan kararları parselin değerini etkiler. Planın ne sıklıkla değiştiği de önemlidir.

Planın onay durumu da kontrol edilir: kesinleşmiş mi, askıda mı? Parselin plan içinde mi dışında mı olduğunu ve plan notlarında özel hüküm bulunup bulunmadığını da sorun.

Plan, imar durumu ve ruhsat

Plan bölgeyi anlatır. İmar durumu belgesi, parselin plan hükümlerine göre yapılaşma koşullarını gösterir. Yapı ruhsatı ise yapı için idareden alınan izindir. Üçü bir zincirin halkalarıdır. Müşteriye bu sıra anlatılırsa "planım var, ev yaparım" yanılgısı önlenir.

İmar planında dikkat edilecekler

Planı ilgili idareden güncel haliyle alın. Eski plan çıktısı bugünün kararını göstermeyebilir. Plan değişikliği ihtimali söz konusuysa bunu alıcıya olasılık olarak anlatın, söz olarak değil.

"Yakında imara açılacak" gibi vaatlerden kaçının. Plan kararı idarenin yetkisindedir. Kamulaştırma ya da yol genişletme ihtimali için plan çevresine de bakın. Hukuki sonuç doğuran bir yorumda avukata ya da şehir plancısına danışın.

Masada nasıl konuşulur

Alıcı: "Bu arsaya bina yapabilir miyim?" Cevabınız: "İmar planına ve imar durumuna bakmamız lazım. Birlikte belediyeden güncel belgeyi isteyelim." Plan belgesiz söz vermemek, sizi yanlış beklenti yaratmaktan korur.

Plan belgesini müşteriye verirken yanına tarihini ve hangi idareden alındığını yazın. Plan değiştiğinde hangi belgenin eski kaldığı hemen anlaşılır.

Sahadan örnek durum

Bir yatırımcı yol kenarındaki arsayı çok ucuz buluyor. Plan incelendiğinde parselin bir kısmının yol için ayrıldığı görülüyor. Fiyat bu nedenle düşük. Alıcı bilgiyi alıp bütçesini yeniden kuruyor. Planı baştan okumak, bu tür sürprizleri alım öncesine çeker.

Sık sorulan sorular

İmar planı ne işe yarar?

Bir bölgede yapılaşma, yol, yeşil alan gibi arazi kullanımını belirleyen plandır. Parselde ne yapılabileceği bu plana göre belirlenir.

İmar planı ile imar durumu aynı mı?

Hayır; plan bölgenin genel kararlarını verir, imar durumu belgesi ise belirli bir parselin yapılaşma koşullarını gösterir.

İmar planı - dayanak

Tanımın dayandığı kaynaklar:

  • İmar Kanunu (3194), md. 5, 8

İmar planı - ilişkili terimler

  • Yapı ruhsatı

    Yapı ruhsatı, bir yapının inşasına başlanabilmesi için idareden alınan izin belgesidir.

  • İmar durumu

    İmar durumu, bir parselin plan hükümlerine göre yapılaşma koşullarını gösteren belgedir.

  • Düzenleme ortaklık payı

    Düzenleme ortaklık payı, arazi ve arsa düzenlemesi yapılırken yol, park gibi kamu alanları için parsel sahiplerinden idare adına ayrılan paydır.

  • Çekme mesafesi

    Çekme mesafesi, yapının parsel sınırlarından plan hükümlerine göre bırakması gereken boşluk mesafesidir.

  • Plan notları

    Plan notları, imar planı üzerindeki çizimi tamamlayan ve parselin kullanım ile yapılaşma şartlarını yazıyla anlatan hükümler demektir.

  • Sit alanı

    Sit alanı, tarihî, kültürel veya doğal özellikleri nedeniyle koruma bölge kurulu kararıyla koruma altına alınmış ve içindeki müdahaleleri kurul kararlarına bağlayan alandır.

İmar planı - kısaca

İmar planı, bir bölgede yol, yeşil alan ve yapılaşma gibi arazi kullanımını belirleyen plandır.

İmar planı ve RE-OS

Eğitimlere katılın, ekran görüntülerini inceleyin; hazır olduğunuzda üye olun, destek ekibimiz sizinle iletişime geçsin.